Nederlands English Turks Arabisch
HELIUS bedankt de volgende organisaties voor hun medewerking:

Ujala Radio, GAM TV, Soulhour TV, Quason K. Media Ministeries, Radio Godiya, Adom TV, Recogin, Akasanoma Radio, Ghanaian churches, Stichting de Witte Tulp, Stichting Cabo, Stichting Sanitas, Stichting Hakder, HTDB, AKM, ATKB, Elif: stichting voor Turkse vrouwen, HDV Mescida Aksa, Milli Görü? jongerenfederatie, Buurtparticipatie Bos en Lommer, Stichting Surinaamse vrouwen Bijlmermeer, Vaidiek Arya Samaj Amsterdam, Natraj TV Network

Veelgestelde vragen

1. Wat is HELIUS?

HELIUS (Healthy Life in an Urban Setting) is een uniek onderzoek naar de gezondheid van verschillende bevolkingsgroepen in Amsterdam. Het is een gezamenlijk initiatief van het Academisch Medisch Centrum en de GGD Amsterdam. Het doel van HELIUS is om inwoners van Amsterdam gelijke kansen te bieden op een goede gezondheid en goede gezondheidszorg in de toekomst.
HELIUS onderzoekt een aantal veel voorkomende ziekten zoals hart- en vaatziekten (waaronder diabetes) en infectieziekten. Ook onderzoekt HELIUS de mentale gezondheid van de verschillende groepen. HELIUS is het eerste grootschalige onderzoek op het gebied van etnische diversiteit in gezondheid en gezondheidszorg in Nederland. HELIUS onderzoekt mensen van Surinaamse, Ghanese, Turkse, Marokkaanse en Nederlandse afkomst.

2. Wat moet het HELIUS onderzoek opleveren?

HELIUS moet het antwoord opleveren op verschillende vragen zoals:

  • Waarom hebben Surinamers meer kans op hoge bloeddruk en diabetes? En hoe komt het dat Surinamers vaak al op relatief jonge leeftijd aan hart- en vaatziekten overlijden?
  • Hoe komt het dat er onder Ghanese Amsterdammers zoveel overgewicht en hoge bloeddruk voorkomt?
  • Hoe komt het dat astma vaker voorkomt onder Amsterdammers van Turkse en Marokkaanse afkomst?
  • Waarom hebben Amsterdammers van Marokkaanse afkomst minder kans op hart- en vaatziekten dan Amsterdammers van Nederlandse afkomst?
  • Hoe komt het dat bepaalde medicijnen om de bloeddruk te verlagen bij sommige bevolkingsgroepen minder effect hebben dan bij blanke Nederlanders?
3. Wat is de hoofdvraag van het onderzoek?

De hoofdvraag van HELIUS is: Wat zijn de oorzaken van het feit dat er zulke grote verschillen zijn in gezondheid en in de kans op het ontwikkelen van chronische ziekten tussen verschillende etnische groepen?

4. Welke groepen worden onderzocht in HELIUS?

De groepen die binnen HELIUS worden onderzocht zijn: Amsterdammers van Surinaamse, Ghanese, Turkse, Marokkaanse en Nederlandse afkomst.

5. Waarom worden alleen deze groepen bij HELIUS betrokken en andere groepen niet?

Het is niet haalbaar om alle bevolkingsgroepen in Amsterdam te onderzoeken, daarom hebben we ervoor gekozen om naast Amsterdammers van Nederlandse afkomst, vier van de grootste bevolkingsgroepen te betrekken in dit onderzoek.
Een uitzondering hierop vormen de Ghanezen. Hoewel zij een kleinere groep vormen, hebben we Ghanezen toch bij dit onderzoek betrokken omdat het een sterk groeiende bevolkingsgroep is en uit eerder onderzoek is gebleken dat er veel gezondheidsproblemen bestaan onder deze groep die we met vervolgonderzoek als HELIUS mogelijk beter kunnen verklaren.

6. Wat is de maatschappelijke relevantie van het onderzoek?

Uit eerder onderzoek weten we dat er grote gezondheidsverschillen bestaan tussen mensen met een verschillende etnische afkomst. Wat de oorzaak is van deze verschillen weten we niet. Met de kennis over de oorzaken van deze verschillen, kunnen we gezondheidsproblemen in de toekomst beter aanpakken. We kunnen gerichter aan preventie werken en we kunnen met deze kennis mogelijk nieuwe behandelmethoden ontwikkelen.
Een voorbeeld: diabetes komt heel veel voor bij mensen van Hindoestaanse afkomst. Dit is niet alleen te verklaren uit bekende risicofactoren, zoals het vaker voorkomen van overgewicht onder deze bevolkingsgroep. De vraag is: wat is hier nog meer de oorzaak van? Is dit genetisch bepaald? En zijn er nog onbekende factoren in bijvoorbeeld de voeding die hierbij een rol spelen? Als we daar meer over weten, kunnen we gericht maatregelen nemen om te voorkomen dat zoveel mensen diabetes ontwikkelen in deze groepen.

7. Worden deelnemers geïnformeerd over de resultaten van HELIUS?

Inmiddels zijn er verschillende wetenschappelijke artikelen van het HELIUS onderzoek gepubliceerd. Een korte samenvatting van een aantal van deze artikelen vindt u hier. Voor een overzicht van alle tot nu toe verschenen publicaties klikt u hier.

8. Wat levert meedoen aan het onderzoek mij persoonlijk op?

Door mee te doen aan HELIUS helpt u uw eigen bevolkingsgroep in Amsterdam op weg naar een betere gezondheid en gezondheidszorg in de toekomst. Daarnaast heeft u na het lichamelijk onderzoek inzicht in een aantal van uw persoonlijke uitslagen zoals uw bloeddruk, cholesterol en uw bloedsuikerwaarde.

9. Waar moet ik aan voldoen om deel te nemen?

Om deel te kunnen nemen aan HELIUS bent u tussen de 18 en 70 jaar oud en staat u ingeschreven in het Amsterdamse bevolkingsregister. Daarnaast bent u van Surinaamse, Ghanese, Turkse, Marokkaanse of Nederlandse afkomst. Als u aan deze criteria voldoet én uw naam verschijnt in de steekproef die wij ontvangen uit het Amsterdamse bevolkingsregister, dan ontvangt u van ons een uitnodiging om deel te nemen.
Ook kunt u een uitnodiging ontvangen als u wordt opgegeven door een familielid die heeft deelgenomen aan HELIUS.

10. Wanneer ontvang ik een uitnodiging voor deelname?

Dat is voor iedereen verschillend. U ontvangt van ons een uitnodiging als uw naam naar boven komt in de adressenlijst die wij ontvangen van het Amsterdamse bevolkingsregister. Dit gebeurt volledig op toevallige basis en wij hebben hier dan ook geen invloed op.

11. Kan ik een familielid of vriend sturen in plaats van mijzelf?

Uitnodiging is persoonlijk en aan u gebonden. Het is daarom niet mogelijk om in plaats van uzelf een familielid te sturen. Wel kunt u een familielid bij ons opgeven als u zelf hebt deelgenomen.

12. Zijn er kosten verbonden aan deelname?

Er zijn geen kosten verbonden aan deelname. Voor eventuele reiskosten die u maakt ontvangt u van ons een gratis GVB kaartje waarmee u twee keer 1 uur gratis kunt reizen met het Openbaar Vervoer in Amsterdam.

13. Zijn er risico’s verbonden aan deelname?

Er zijn geen risico’s verbonden aan deelname. Ook uw privacy is gewaarborgd. Zie hiervoor ook de volgende vraag.

14. Is mijn privacy gewaarborgd?

Uw gegevens worden anoniem verwerkt en opgeslagen via een unieke code. Dit betekent dat de onderzoekers die met uw onderzoeksgegevens werken, niet uw naam of adres kennen. Wij geven nooit uw gegevens door aan derden zoals bv. een zorgverzekeraar.

15. Hoe lang duurt het voordat ik mijn persoonlijke uitslagen ontvang?

Uw persoonlijke uitslagen ontvangt u ongeveer 6 tot 8 weken na het lichamelijk onderzoek samen met een korte toelichting. U ontvangt de uitslagen per post op uw huisadres.

16. Wie ontvangt nog meer mijn persoonlijke uitslagen?

Uw persoonlijke uitslagen geven wij ook door aan uw huisarts. Dit doen we omdat we het belangrijk vinden dat uw huisarts goed geïnformeerd is over uw gezondheidssituatie. Als u niet wilt dat uw huisarts hierover geïnformeerd wordt dan kunt u helaas niet meedoen aan het onderzoek.

17. Ik heb geen huisarts, kan ik dan toch meedoen aan HELIUS?

Nee, als u geen huisarts heeft dan kunt u helaas niet meedoen aan HELIUS. Wij vinden het belangrijk dat uw persoonlijke uitslagen van het lichamelijk onderzoek bekend zijn bij de huisarts in verband met eventuele nazorg. Als u geen huisarts heeft en u wilt toch meedoen dan adviseren wij u zich in te schrijven bij een huisarts bij u in de buurt.

18. Wat moet ik doen als mijn uitslagen niet goed zijn?

Een te hoge of te lage waarde in uw persoonlijke uitslagenbrief betekent niet altijd dat er iets ernstigs aan de hand is. Indien u een verhoogde of verlaagde waarde heeft dan adviseren wij u om contact op te nemen met uw huisarts. Om te weten hoeveel te hoog of te laag uw persoonlijke waarden zijn, kunt u in onderstaande tabel zien welke waarden wij aanhouden als zogenaamde referentiewaarde.

Meting

Interpretatie

Referentiewaarde

Bloed:

   

Glucose (nuchter)

Verhoogd

> 7,0 mmol/l

HbA1c

Verhoogd

> 42 mmol/mol

Hb

Verlaagd

< 7,5 mmol/l (vrouwen)

   

< 8,5 mmol/l (mannen)

Triglyceriden

Verhoogd

> 2,0 mmol/l

LDL-cholesterol

Verhoogd

> 2,5 mmol/l

HDL-cholesterol

Verlaagd

< 1,3 mmol/l (vrouwen)

   

< 1,0 mmol/l (mannen)

Totaal cholesterol

Verhoogd

> 6,5 mmol/l

Creatinine

Verhoogd

> 90 umol/l (vrouwen)

   

> 110 umol/l (mannen)

Urine:

   

Micro-alb/ creat ratio

Verhoogd

> 3,5 mg/mmol (vrouwen)

   

> 2,5 mg/mmol (mannen)

Bloeddruk:

   

Systolische bloeddruk (bovendruk)

Verhoogd

> 140 mmHg

Diastolische bloeddruk (onderdruk)

Verhoogd

> 90 mmHg

Gewicht:

   

Body mass index

Ondergewicht

<18,5 kg/ m2

 

Overgewicht

> 25 kg/m2 en ≤ 30 kg/m2

 

Ernstig overgewicht

> 30 kg/m2

ECG (hartfilmpje):

   

Conclusie:

Interpretatie van cardioloog uit het AMC

NB: > = hoger dan, < = lager dan

19. Wat gebeurt er met afgenomen lichaamsmateriaal?

Een deel van uw lichaamsmateriaal (zoals bloed en urine) wordt in het laboratorium direct onderzocht. Zo meten we o.a. uw cholesterol en bloedsuiker gehalte. De uitslagen van deze metingen kunt u terugvinden in de uitslagenbrief die wij achteraf naar u en uw huisarts opsturen.
Het andere deel van het lichaamsmateriaal slaan wij op in de vriezer, zodat wij hier in de toekomst nog metingen op kunnen doen. Door het lichaamsmateriaal nu op te slaan kunnen we in de toekomst alsnog deze metingen doen terwijl deelnemers niet opnieuw naar de onderzoekslocatie hoeven te komen. Het opgeslagen lichaamsmateriaal blijft in beheer van AMC en GGD Amsterdam en wordt in geen geval verstrekt aan derden.

20. Waarom krijg ik geen uitslagen van ál het afgenomen lichaamsmateriaal?

Niet alle metingen die wij willen doen kunnen we direct uitvoeren omdat hier niet altijd direct voldoende geld of personeel voor beschikbaar is. Omdat wij deelnemers zo min mogelijk willen belasten en ze daarom niet vaker dan nodig is naar de onderzoekslocatie willen laten komen, slaan wij lichaamsmateriaal op in de vriezer om ze in de toekomst alsnog te kunnen gebruiken voor onderzoek.

21. Wat gebeurt er met de uitslagen van metingen die in de toekomst in mijn opgeslagen lichaamsmateriaal worden gevonden? Ontvang ik deze ook per post?

De uitslag van metingen die wij in de toekomst doen op uw opgeslagen lichaamsmateriaal, geven wij, indien deze van belang zijn voor uw gezondheid, door aan uw huisarts. Uw huisarts zal hierover, als dat nodig is, contact met u opnemen.

22. Ik wil wel meedoen aan HELIUS maar ik wil niet dat mijn lichaamsmateriaal opgeslagen wordt voor toekomstig onderzoek binnen HELIUS. Kan dat?

Ja, dat kan. Wij vragen u bij het lichamelijk onderzoek een toestemmingsformulier te ondertekenen. Hierop kunt u apart aangeven of u wel of geen toestemming geeft om uw lichaamsmateriaal op te slaan. Als u geen toestemming geeft om uw lichaamsmateriaal op te slaan, kunt u nog steeds mee doen aan het onderzoek.

23. Ik wil graag meedoen maar ik heb geen oproep gekregen mag dat?

U kunt alleen meedoen aan het HELIUS onderzoek als u van ons hiervoor een uitnodiging heeft ontvangen. Om geldige onderzoeksresultaten te krijgen, werken wij via de zogenaamde steekproef methode. Dit betekent dat wij via een steekproef uit het bevolkingsregister namen en adressen ontvangen van de mensen die we uitnodigen voor het onderzoek.

24. Als mijn uitslagen goed zijn en ik heb toch klachten, moet ik dan toch nog naar de huisarts?

Maakt u zich zorgen over uw gezondheid of heeft u klachten dan raden wij u altijd aan om contact op te nemen met uw huisarts.
Voor meer informatie op het gebied van gezondheid en welzijn kunt u ook terecht op de website van de GGD Amsterdam: www.gezond.amsterdam.nl.

Voor advies en hulp kunt u ook terecht bij Stichting Korrelatie via internet: www.korrelatie.nl of telefoon: 0900-1450 (15 eurocent p/m).

Als u wilt weten of u mogelijk last heeft van een sexueel overdraagbare aandoening dan
kunt u contact opnemen met de SOA-poli van de GGD voor een gratis anoniem consult als u tot de onderstaande groepen behoort:

  • personen in de samenleving met een verhoogd risico op een soa (mannen die seks hebben met mannen, mensen die geld verdienen met seks, mensen afkomstig uit gebieden waar veel soa voorkomen);
  • personen die gewaarschuwd zijn voor een soa;
  • personen met klachten die wijzen op een soa;
  • personen jonger dan 25 jaar.

Kijk voor meer informatie op: http://www.gezond.amsterdam.nl/Infectieziekten--hygine/SOA--HIV

25. Welke infectieziekten worden onderzocht binnen HELIUS?

De infectieziekten die we binnen HELIUS op termijn onderzoeken zijn onder andere: infecties van de luchtwegen, allergieën, urineweginfecties en infecties die kunnen leiden tot baarmoederhalskanker.

26. Ik woon vlak buiten Amsterdam, kan ik dan ook meedoen aan HELIUS?

U kunt helaas alleen meedoen aan HELIUS als u in de gemeente Amsterdam woont en bent ingeschreven in het Amsterdamse bevolkingsregister.

27. Waar vind ik de onderzoekslocatie?

Kijkt u voor meer informatie over de onderzoekslocaties onder Deelnemers/ Onderzoekslocatie/ Adres en route.

28. Wat zijn de openingstijden van de onderzoekslocatie?

De openingstijden van de onderzoekslocaties zijn: maandag t/m vrijdag van 07.00 tot 14.00 uur. De afspraken voor het lichamelijk onderzoek starten om 07.30 uur.

29. Kan ik hulp krijgen bij het invullen van de vragenlijst?

Als u hulp nodig heeft bij het invullen van de vragenlijst dan kunnen wij dit voor u regelen. U kunt hierover contact opnemen met het HELIUS secretariaat op telefoonnummer 020 – 566 37 92 

30. Waarom moet ik mijn verzekeringspasje meenemen naar het lichamelijk onderzoek?

Wij vragen u uw verzekeringspasje mee te nemen omdat wij met de gegevens van dit pasje eventueel uw gegevens over uw zorggebruik kunnen opvragen (bijvoorbeeld of u een ziekenhuis bezoekt, of een andere zorgverlener). Dit opvragen van gegevens gebeurt uiteraard alleen als u hiervoor toestemming geeft bij het lichamelijk onderzoek. Door de gegevens bij uw verzekeraar op te vragen hoeven wij u niet opnieuw te benaderen om deze gegevens te verkrijgen. Wij zullen absoluut geen enkele informatie over u (persoonlijke gegevens of uitslagen van het onderzoek) doorgeven aan uw verzekeraar (zie ook ‘privacy’) en wij zullen ook absoluut geen kosten bij uw verzekeraar declareren waardoor er geen consequenties zullen zijn voor bijvoorbeeld uw eigen risico bij uw verzekering.

31. Waarom mag ik niet meedoen als ik niet wil dat de uitslagen van het onderzoek naar mijn huisarts worden gestuurd?

Wij vinden het van groot belang dat uw huisarts op de hoogte is van uw gezondheid. Zodra wij constateren dat u een gezondheidsrisico heeft dan zijn wij moreel verplicht dit aan uw huisarts door te geven.

32. Mag mijn familie uit Almere, Rotterdam etc. ook meedoen aan het onderzoek?

Nee, helaas kunnen alleen inwoners van Amsterdam meedoen aan het onderzoek.

 
« vorige pagina.

HELIUS TV

Heeft u een vraag?

Wij beantwoorden hem graag